************************** Remi Blancon Lo vesitaire dis estelas ************************** Au mès d'avóst de l'an passat, ère anat retrobar mi racinas e mi fòrçlas au pais, en Provènçla. Aviau besonh de ma terra per renosar lo fiu de ma vida, ieu que vive e travaie ara luènh dau pais nòstre. Una nuèch, partiguère me passetjar dins la pas de la campanha, per óublidar la calorassa dau jorn e li molons de toristas que nos envasissan come cade estiu. Una aureta lóugièra boffava, la temperatura èra tras qu'agradiva. Lo camin de Sant Jaque se tirassava au mitan d'un cèu negre que semblava traucat per lis estelas que lusissián. De còp que i a una estela que tomba traçlava un rai de lume fugitiu. Ausiau lo cant di grilhets e, alin, lo brut di veituras sus l'autòrota. De tèms en tèms, un chin japava dins una bastida. Sentiau l'odor di figuièras e aquela do sofre espandit sus li socas. Ere bèn. Sonjave à mi reire paisans qu'avien trabalhat aquela terra, que l'avián arrosada de sa susór per ié faire crèisser d'aubres, de fruchs, de flors de liumes, qu'avián derrabat au sòu tót çlò que ié fasiá besonh per viure. Me semblava d'ausir si vòtz me parlar en lenga nòstra, me contar si vidas, me dire qu'ère aici au miu, que restariau totjorn lo fiu de mon terraire, onte que sigue...Caminave ansin sus un camin de terra, au mitan di socas, perdut dins mi pensadas. M'avisère subran d'una lusor estrantja, alin, darrier lo gròs micocolier. Deque podié bèn estre ? M'avancère d'aquel endrech. Au mitan d'un carrat onte li socas eran estadas derrabadas per faire un plantament novèu, veguère quaucarèn que semblava un uòu pausat sus tres pèds e que difusava un lume dóçl e blanc come lo d'una lampa au neon. Era un vaissèu espaciau, mai un di pichons, pas una d'aquèli gràndi vilas volantas que d'ùni an vist. Dire qu'ai pas agut paur sariá de segur un messòrga, mai la curiosetat fuguet mai fòrta e contunhère d'aprochar. A costat de l'engèn se teniá un òme di vièstis blancs, solet. Venguet vers ieu. Era tròp tard, podiau pus fugir. Me saludet : "bonsoir, Monsieur, je suis très heureux de vous rencontrer, quelle belle nuit n'est-ce pas ?" en franchimand perfèt. Bessai qu'aviau encara dins la testa mi refleissions en lenga nòstra, bessai que me voliau un pau trufar d'éu, ié respondeguère en Provençlau :"siguetz lo bèn-vengut en Provènçla, vesitaire dis estelas !" Quala fuguè ma sospressa quora l'ausiguère apondre en bòn Provençlau : "sarié-ti possible qu'aquéu lengatge fuguesse encara viu ? Sabetz, despuèi de siecles e de siecles venem survilhar çlò que se debana sus aquesta planeta un pau fòla onte lis òme fan la guerra, mespresan li minoritats e laissan crebar de fam la mitat de l'umanitat. N'avem vist nàisser, crèisser e morir de civilisacions, li Sumerians, lis Egipcians, li Mayas e tant d'aùtri. Per saupre sis intencions aviam apres si lengas, n'en podriam donar de registraments à vòstr saberuts. Cada granda familha èra especialista d'una lenga. Mi rèire l'èran per la lenga d'òc, e ieu aviau estudiat lo Provençlau aici, fai dos de vòstri siecles. Cresiau que se parlava pus que lo francès, ausissian qu'aquò sus lis ondas... - aguès pas paur, diguère, nòstra lenga es viva, d'ùni la parlan, avem tambèn d'escrivans, de cantaires, de revistas e meme d'emissions de radiò e de television. - es un plaser tras que grand per ieu, que vòstra bela lenga m'agrada tant, de veire que contunha d'estre un instrumen de cultura. Escotatz lo poema qu'aviau escrich sus ma planeta mairala quora rescontrère ma fema : Sus li ribas dau Kralwamoks, mon amor Au pèd dau mont Tzykheum dins li flors, Te veguère, Khalabrinkx, e mo còr Sarà tiu d'ara enjusqu'à la mòrt. - come escrivetz bèn dins nòstra lenga! N'en siau tras qu'estonat. Mai d'onte venetz ? - de la pichona estela que vesetz eila un pau à drecha de la luna..." Quatecant, ausigueriam un siblament que veniá de "l'uòu ". -"M'apelan", me diguet, "deve m'enanar, aluenchatz-vós un pauc per que i'ague gès de dangier per vautre quora ma machina despegarà. Adiussiatz !" Eu correguet vers son vaissèu e ieu vers lo vièi cabanon per m'aparar. Sensa brut, l'uòu comencet de montar d'aise, puèi, d'un còp, traverset lo cèu e dispareiguet. E ieu resterè sus terra, cercant dins lo cèu l'estela de mon amic que parla e escriu tant polidament nòstra lenga, aquela estela di Felibres.