Joan BODON

Lo Libre de Catòia (extrait)


*************


CATOIA
Òc soi Catòia. Catòia l'Enfarinat. Jamai soi pas estat coma los autres. 
Jamai. Perque soi Catòia. E tanben perque soi Enfarinat. A Sant-Genièis degun sap pas que soi Catòia. Degun sap pas que soi Enfarinat. Mas ieu o sabi. Ieu Amans, Baptista, Blasi Codomièr. Codomièr soi a Sant-Genièis. 
Encara mai Amans. E m'agrada d'èsser Amans. Sant Amans primièr avesque de Rodés... Al meu païs la miá maire m'apelava Manson. Me coneissiái pas d'autre nom: Manson. Mas quand anèri a l'escòla. La miá maire m'auriá volgut metre a l'escòla per Pascas. Lo mèstre me volguèt pas. Calguèt esperar lo mes d'octòbre un temps de davalada, un jorn de vent d'autan e de castanhas. A Sant-Genièis coneisson pas lo vent d'autan. Al meu païs lo Segalar... 
La miá maire me carguèt la blodeta negra tota nòva. Me donèt la saqueta amb tres chaudèls banuts dedins. Me prenguèt per la man. Dins la cort de l'escòla tanlèu nos veire arribar los autres enfants quitèron de s'amusar. 
E nos agachavan. Ieu sarravi las mans de la miá mamà. Anèrem trobar lo mèstre al seu burèu per escriure lo meu nom sus sabi quines registres. Lo meu nom... A ! lo meu nom. La miá maire me daissèt dins la cort sens gausar me potonejar. Los autres nos agachavan. Me teniái contra la paret, la saqueta dels chaudèls jol brac. La miá maire se n'èra anada. 
Catòia.. Catòia lo pichon... Catòia... 
Qual cridèt lo primièr ? Totes los enfants èran aquí que m'enrodavan e me guinhavan del det: « Catòia... » Compreniái pas encara qual èra Catòia. 
Del meu det pichon los guinhèri tanben. E cridèri coma eles: « Catòia...» 
Piquèron de las mans totes. Sautèron coma de falords. Se sarrèron encara mai de ieu. 
Catòia. Catòia... Lo Catoion... 
E me quitèron lo berret de sul cap. Lo me getèron enlà. Me tirèron la saqueta dels chaudèls banuts per la far sautar a còps de pès... Alara comprenguèri ieu.Èri ieu Catòia. Mas perqué èri ieu Catòia ? Me virèri contra la paret e plorèri. Lo mèstre venguèt ben per me consolar. Mas consí me portariá solaç, el ? Èri Catòia... Quand sortiguèrem a onze oras la miá maire m'esperava al canton de la cort. Anèri a ela los uèlhs confles, sens poder parlar, aufegat de glops. . .